Μετά τις συζητήσεις για την διαχείριση των ΑΕΚΚ, προκύπτουν νέα ζητήματα σε σχέση με τις βασικές παραδοχές της μελέτης, η οποία δεν θα μπορούσε να λάβει υπόψη της τις νεότερες βασικές κατευθύνσεις αλλά και την νομοθεσία που δεν είχαν ακόμη διαμορφωθεί. Μιλάμε για μελέτη που ξεκίνησε το 2008, τελείωσε το 2010 και εφαρμόζεται σήμερα από τον Σύνδεσμο Διαχείρισης Απορριμμάτων, δηλαδή ουσιαστικά από την πλειοψηφία του δήμου Ναυπακτίας, όπως εκφράζεται από την παράταξη του κ. Μπουλέ.
Ήδη από τότε (2008) λέγαμε ότι το μέλλον των ΧΥΤΑ θα είναι πολύ βραχύ και θα πρέπει να μιλάμε για ΧΥΤΥ, χωρίς όμως πολλοί (μηδέ του τότε Δήμου Ναυπάκτου εξαιρουμένου) να καταλαβαίνουν ότι θα έπρεπε οποιοσδήποτε σχεδιασμός (από τότε), να προσανατολίζεται στην συνολική διαχείριση και ανακύκλωση των αποβλήτων , και στην περίπτωσή μας των ΑΕΚΚ.
Έτσι λοιπόν μια από τις βασικές παραδοχές της μελέτης, το σενάριο δηλαδή της διαχείρισης των αδρανών αποβλήτων για την περιοχή στην οποία αναφέρεται, ανατρέπεται εκ των πραγμάτων.
Διακρίνει λοιπόν η μελέτη (σελ. 2-1) δύο φάσεις εντελώς διακριτές μεταξύ τους δηλαδή ως πρώτη φάση την κατασκευή ενός ΧΥΤ.αδρανών και δεύτερη φάση την προώθηση μεθόδων ανακύκλωσης των οικοδομικών και λοιπών απορριμμάτων. Δίνοντας σαφώς βάρος στην πρώτη εξ αυτών, την κατασκευή ενός ΧΥΤ αδρανών, έρχεται σε αντίθεση με την σύγχρονη αντίληψη και πραγματικότητα, της ανάγκης ενός συνολικού συστήματος διαχείρισης αυτών των αποβλήτων. Αυτή μάλιστα γίνεται πλέον και υποχρεωτική σύμφωνα με την αρ. 36259/1757/Ε103/23-8-2010 (ΦΕΚ/Β/1312/24-8-2010). ΚΥΑ με την οποία δημιουργείται πλέον ένα υποχρεωτικό σύστημα διαχείρισης. Σε αυτό η ιδιαίτερη βαρύτητα δίδεται αρχικά στον διαχωρισμό των ΑΕΚΚ στην πηγή ώστε τα όποια επικίνδυνα απόβλητα υπάρχουν να μην αναμιχθούν με τα υπόλοιπα πραγματικά αδρανή απόβλητα και στη συνέχεια στην ανακύκλωση και επαναπροώθηση προς χρήση όλων των υπολοίπων.
Η αγνόηση και υποβάθμιση από την μελέτη, της υποχρέωσης ανακύκλωσης φαίνεται και από τον τρόπο υπολογισμού της απαιτούμενης χωρητικότητας του ΧΥΤΑ. Η μελέτη υπολογίζει ότι οδηγείται προς υγειονομική ταφή το σύνολο της παραγωγής αποβλήτων (με όποιες παραδοχές γίνεται αυτό) και δεν λαμβάνει υπόψη την υποχρεωτική ανακύκλωση και διάθεση του μεγαλύτερου μέρους αυτών.
Να σημειώσουμε ότι οι στόχοι που τίθενται με την ΚΥΑ 50910/2003, για το διάστημα από 2008 έως 2015 είναι να αξιοποιείται κατ' ελάχιστο το 80% κατά βάρος των παραγόμενων αποβλήτων από το οποίο θα ανακυκλώνεται τουλάχιστον το 50%, στόχοι οι οποίοι έχουν ελαφρά υποβαθμιστεί από την παρούσα νεώτερη ΚΥΑ σε 30% έως 1/1/2012, 50% μέχρι 21/1/2015 και 70% μέχρι 1/1/2020.
Αυτή δε η διαδικασία, η οποία είναι υποχρεωτική για τους "διαχειριστές" ΑΕΚΚ (που ως τέτοιους η νομοθεσία θεωρεί τους παραγωγούς εργολάβους , κατασκευαστές κλπ), είναι σαφέστατα διαφορετική από την έννοια των ΧΥΤ Αδρανών (υπό την νέα έννοια ΧΥΤ Υπολειμμάτων Αδρανών) , λειτουργεί κυρίως με ευθύνη των διαχειριστών. Επίσης σαφώς διαφορετική είναι η έννοια των χώρων αποθήκευσης, μεταφόρτωσης αξιοποίησης και διάθεσης των ΑΕΚΚ, τουλάχιστον όπως τίθεται από την σχετική ΚΥΑ.
Σε καμία περίπτωση δημιουργία ενός εναλλακτικού συστήματος διαχείρισης ΑΕΚΚ (ατομικού ή συλλογικού) δεν αναφέρεται η συμμετοχή ΟΤΑ, και παραμένει ως ερώτημα η δυνατότητα συμμετοχής ή οργάνωσης από τους ΟΤΑ, τέτοιων εγκεκριμένων συστημάτων.
Από ολόκληρη την φιλοσοφία που διέπει την διαχείριση των ΑΕΚΚ προκύπτει ότι άλλο πράγμα είναι οι εγκεκριμένες εγκαταστάσεις επεξεργασίας και οι εγκεκριμένοι χώροι αξιοποίησης ή διάθεσης των ΑΕΚΚ και άλλο πράγμα ο χώρος στον οποίο οδηγούνται προς υγειονομική ταφή τα (ελάχιστα) υπολείμματα της εναλλακτικής διαχείρισης.
Περαιτέρω στην ίδια ΚΥΑ αναφέρεται ότι ο στόχος αυτός θα υλοποιηθεί μέσω της κατάρτισης και εφαρμογής προγραμμάτων εναλλακτικής διαχείρισης για τα απόβλητα από κατασκευές, εκσκαφές και κατεδαφίσεις, στα πλαίσια εφαρμογής των προαναφερθέντων νομοθετικών ρυθμίσεων. Τα προγράμματα αυτά περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων:
• Μεθόδους για την οργάνωση της εναλλακτικής διαχείρισης των εν λόγω αποβλήτων
• Μέτρα για την ενθάρρυνση της αξιοποίησης - ανακύκλωσης αυτών
• Μέτρα για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του καταναλωτή ή του τελικού χρήστη
Είδατε εσείς τίποτα από όλα αυτά;
Αντί γι' αυτό βλέπουμε μόνο την αποσπασματική αντιμετώπιση ενός μόνο σταδίου της όλης διαδικασίας και μάλιστα του τελευταίου. Ουσιαστικά η ημερίδα (που αποφάσισε μόνη της η πλειοψηφία στο δήμο Ναυπακτίας) δεν έχει στόχο να ενημερώσει αλλά περισσότερο να «συμμορφώσει» τους διαμαρτυρόμενους κατοίκους των δυτικών κοινοτήτων της Ναυπάκτου. Να τους αναγκάσει να αποδεχθούν μια μελέτη που τώρα πια έχει ξεπεραστεί από τις αλλαγές στην νομοθεσία. Γι' αυτό και δεν δέχθηκε την πρόταση της ΚΙΝΗΣΗΣ ΠΟΛΙΤΩΝ, να ανακαλέσει την ετσιθελική χωροθέτηση του ΧΥΤ Αδρανών σε ιδιωτικό χώρο (χωρίς προηγούμενη πρόβλεψη για διαχείριση - ανακύκλωση - επαναχρησιμοποίησή τους) και να συνδιοργανωθεί η ενημερωτική ημερίδα από όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς. Ουσιαστικά απέκλεισε και την συνεργασία με τον δήμο Δωρίδας (με τον οποίο διαχειριζόμαστε από κοινού τα απορρίμματά μας), παρά την δημόσια τοποθέτηση του δημάρχου Δωρίδας, που καλούσε σε συνεργασία. Για να μην θυμηθούμε ότι μεθόδευσε να μην συνεδριάσει ο Σύνδεσμος Διαχείρισης απορριμμάτων (με τεχνητή έλλειψη απαρτίας) για να μην συζητηθούν οι μέχρι τώρα επιλογές της πλειοψηφίας του δήμου Ναυπακτίας.
Καταλήγοντας, σήμερα δεν υπάρχει άλλη λύση από το να ξεκινήσουμε (αμέσως και με σύντομες διαδικασίες) νέα μελέτη, σύμφωνη με τις εξελίξεις στην νομοθεσία σε πλήρη - ισότιμη συνεργασία με τον δήμο Δωρίδας. Κάθε άλλη λύση θα φέρει καθυστερήσεις, θα δυσκολέψει την χρηματοδότηση της διαχείρισης των ΑΕΚΚ και θα κρατά τα περιβόητα «μπάζα» στα ποτάμια και τις ρεματιές.
Μακάρι να μας είχαν ακούσει νωρίτερα αλλά και τώρα δεν είναι αργά. Αρκεί να θέλουμε να βρούμε λύσεις κι όχι να επιβάλλουμε ψευδο-λύσεις.
Τι είναι τα ΑΕΚΚ
Επεξεργασία και διαχείριση των ΑΕΚΚ σύμφωνα με τη νομοθεσία